ایران کارگر > اخبار > اخبار اجتماعی > محیط‌زیست ایران با فعالانی در زندان، سیبل دوگانه حکومت و طبیعت

محیط‌زیست ایران با فعالانی در زندان، سیبل دوگانه حکومت و طبیعت

محیط‌زیست
ایران – اجتماعی

محیط‌زیست ایران با فعالانی در زندان، سیبل دوگانه حکومت و طبیعت 

سال ۱۳۹۶ درحالی به پایان رسید که جمعی از فعالان محیط‌زیست پشت میله‌های زندان هستند. مشکلات زیست‌محیطی که بزرگترین چالش پیش‌روی دولتمردان ایران است، در سالی که گذشت به بحرانی امنیتی تبدیل شد.

رئیس سازمان محیط‌زیست ایران می‌گوید اطلاع دقیقی از فعالان محیط‌زیستی بازداشت شده ندارد. عیسی کلانتری در آخرین نشست خبری خود در سال ۹۶ گفت: «متأسفانه طرف ما قدرت دارد و اهل گفت‌وگو هم نیست.» این طرف احتمالأ سازمان حفاظت از اطلاعات سپاه پاسداران است که شماری از فعالان محیط‌زیست را بازداشت کرده است.  اتهام این افراد “ارائه اطلاعات آبی کشور” به آمریکا ذکر شده است.

وضعیت آب در ایران در سالی که گذشت بحرانی بود. نه تنها خشکسالی بی‌سابقه به دلیل بارش بسیار اندک باران و برف در پاییز و زمستان سال ۱۳۹۶، بلکه اجرای طرح‌های کلان بدون پشتوانه علمی از جمله توسط شرکت‌های وابسته به سپاه پاسداران، ایران را درآستانه فاجعه‌‌ای زیست‌محیطی قرار داده است. یکی از این طرح‌‌ها سد عظیم گتوند است که توسط شرکت “سپاسند” وابسته به سپاه پاسداران ساخته شده است.

سد گتوند بر روی رودخانه کارون، بلندترین سد خاکی ایران است و دریاچه این سد نیز دومین دریاچه مصنوعی بزرگ ایران پس از کرخه به شمار می‌رود. پوسته دیواره‌‌های طبیعی این سد لایه‌هایی از نمک دارد که باعث شور شدن آب دریاچه پشت این سد می‌شود.

آبی که از سد گتوند رها می‌شود مسیر خود در استان خوزستان را تا رسیدن به خلیج فارس شوره‌زار می‌کند.

در نتیجه آبی که از این دریاچه به سمت خلیج فارس سرازیر می‌شود شوره‌زاری بر جای می‌گذارد که در آن اثری از سبزی و آبادانی باقی نمی‌ماند و حتی نخل‌های مسیر خود را هم خشکانده است. به گفته اسعد پورمحمد، یکی از مسئولان جهادکشاورزی خوزستان شوری آب گتوند که پنج برابر شوری آب‌خلیج فارس است، حیات خوزستان را تهدید می‌کند.

خشکسالی ۹۷ ٪ مساحت کشور را در کام خود فرو برده است

در سال ۹۶، وضعیت محیط‌زیست استان خوزستان ـ استان نفت‌خیزی که فروش ذخایر زیرزمینی آن بخش اعظم بودجه ملی کشور را تأمین می‌کند ـ هم اسف‌بار بود. برداشت بی‌رویه از منابع آبی این استان، کاهش سطح آب رود کارون، و خشکی تالاب هورالعظیم، بحران ریزگردها و غلظت گرد و غبار در این استان را در فصل زمستان به ۶۰ برابر حد مجاز رساند.

نه تنها خوزستان بلکه ۹۷ ٪ از مساحت ایران کمبود جدی آب دارد. اصفهان با زاینده‌رود بی‌آب، آذربایجان با مرگ تدریجی دریاچه ارومیه، سیستان بلوچستان با دریاچه خشک شده هامون و استان خراسان و زمین‌های از بی‌آبی ترک‌خورده کشاورزان، همه و همه مثال‌هایی از عدم مدیریت بحران آب در ایران هستند.

سال ۹۶ در حالی آغاز شد که دو بنیاد بزرگ اروپایی در مورد غیرقابل سکونت شدن مناطق گسترد‌ه‌ای از ایران به دلیل خشکسالی هشدار داده بودند.

«بنیاد هاینریش بل» در آلمان و «بنیاد اسمال مدیا» در انگلستان در آستانه سال ۹۶ گزارشی ۱۶۰ صفحه‌ای منتشر کردند و هشدار دادند که بحران آب همواره مناطق بیشتری از ایران را غیرقابل سکونت می‌کند. در این گزارش ریشه‌های بحران زیست محیطی ایران، نتایج آن در آینده و استراتژی لازم برای مقابله با آن بررسی شده بود.

فعالان محیط‌زیست آماج ضرباتی سخت

محیط‌زیست

در حالی که در مبارزات انتخاباتی تابستان گذشته قول بهبود وضعیت زیست‌محیطی کشور داده شده بود، همکاری‌ تشکل‌های محیط‌زیستی ایران با نهادهای بین‌المللی فعال در زمینه محیط‌زیست اما تنها چند ماه پس از خوابیدن تب و تاب انتخاباتی به بحرانی امنیتی تبدل شد.

در حالی که بحران محیط‌زیست، یکی از بزرگترین و شاید بزرگترین چالش پیش روی دولت به شمار می‌رود، بهای مقابله با آن خطی وارونه را طی کرده است و بیشتر، دلسوزان محیط‌زیست را نشانه رفته، به زندان افکنده و یا با مرگ مواجه ساخته است. بازداشت کاووس سیدامامی، استاد جامعه شناسی و مدیرعامل مؤسسه «حیات وحش میراث پارسیان» و مرگ مشکوک او در زندان در بهمن ماه ۹۶، ضربه مهلکی بر بنیان اعتماد سست افکار عمومی بود. متهم کردن کاووس سید امامی به جاسوسی و طرح این پرسش که او چرا به فکر حفاظت از یوزپلنگ ایرانی افتاده بود نه ببر مازندران ـ گربه‌سانی که ۶۰ سال پیش منقرض شده است ـ بلکه فعالان محیط‌زیست را شوکه کرد.

همچنین مرگ جمعی از فعالان محیط‌زیست که برای گفت‌وگو با نمایندگان مجلس و پیگری وضعیت فعالان بازداشت شده به تهران سفر کرده بودند در پی سقوط هواپیمای تهران یاسوج، شوک دیگری برای فعالان محیط‌زیست بود. ‌ممنوع الخروج شدن مریم ممبینی، همسر کاووس سید امامی و بازتاب این جمله او به فرزندانش  که “از این مکان وحشتناک بروید و هرگز بازنگردید” در رسانه‌های بین‌المللی، سایه سنگین دیگری بر نام ایران و سیاست محیط زیستی دولت آن انداخت.

اعتراض بی‌سابقه کشاورزان اصفهان به شیوه توزیع منابع در ایران در آخرین روزهای سال و شعارهای آنها در مراسم نماز جمعه علیه مسئولان تنها فوران روزنه‌ای از آتشفشان خشم فروخفته در جامعه تب‌دار ایران بود.

علی‌رغم این وضعیت اسف‌بار، سهم امور محیط زیست در سال آینده حدود ۲ دهم درصد بودجه عمومی دولت پیش‌بینی شده است. ۲ دهم درصد.

به کانال تلگرام ایران کارگر بپیوندید    https://t.me/IranKargar96

مطالب مرتبط

كامنت گذارى

Comment